Prijzen winterprei aanhoudend laag

Foto: Joost Stallen
Foto: Joost Stallen

Een continu te ruim aanbod maakte dat een opleving van de prijzen voor winterprei er dit voorjaar niet inzat. Nu het einde van het seizoen nadert, maken telers de balans op. Voor veel telers was een seizoen om snel te vergeten.

“Het aanbod is te groot”, zegt Miguel Linssen van ZON fruit & vegetables. “De uitbreiding in de Benelux en Duitsland was te groot en er zijn geen gaten gevallen.”

Een woordvoerder van REO Veiling in Roeselare (België) bevestigt dat de kilo’s blijven komen, ondanks de lage prijzen. Hij ziet het ook niet meer goed komen voor de Belgische aanvoerders. “Stoppen doen trotse telers niet snel. Ze willen toch zichtbaar blijven in de markt.”

In Nederland overwegen de eerste telers te frezen of hun tijd te steken in een ander product. “Bijvoorbeeld asperges, als die wel goed betaald worden”, aldus Linssen.

Ruimen

Volgens Louis Pemen, jaarrond preiteler in Rijsbergen (Noord-Brabant), is een slechte maand januari in negen van de tien gevallen een voorbode van een slechte afloop van het seizoen. “Tenzij er nog flinke vorst optreedt.” Hij denkt dat telers gespaard hebben, wachtend op betere prijzen. “Dat komt in april toch op de markt en iedereen weet dat er straks geruimd moet worden.”

Pemen rondt eind april het seizoen af en kiest dit jaar niet voor bewaring. “Minder telers zullen hiervoor kiezen. De kwaliteit gaat achteruit en de kosten nemen alleen maar toe.” De handel zal eerder overgaan naar Spaanse, Marokkaanse en Turkse prei, is zijn verwachting.

Statistieken vrije markt

Het teleurstellende prijsverloop valt af te lezen uit de veilingstatistieken. De beste noteringen voor winterprei op de vrije markt zijn behaald in de weken rond kerst en oud en nieuw. Vanaf half december, na maanden van ondermaatse prijzen, steeg de prijs bij REO Veiling naar 60 cent per kilo. De eenmalig hoogste notering van dit jaar was 45 cent op 11 januari, half februari was 10 cent het dieptepunt. Daarna bewoog de prijs in maart tussen 13 en 22 cent voor de sortering 3-4 FLMW en begin april tussen 10 en 16 cent.

Bij ZON fruit & vegetables was het prijsverloop in de afgelopen maanden grilliger. Tussen 23 februari en 10 maart zaten de prijzen tussen 15 cent en 46 cent. In april schommelt de prijs rond 20 cent.

Bij The Greenery is het niet anders. Het overwegend lage prijspeil in februari en maart liet tussen 3 en 15 maart nog een stijgende lijn zien van 17 naar 35 cent. Daarna ging het weer bergafwaarts.

Vaste contracten en prijzen beperkten schade

Telers met vaste contracten en vaste prijzen hielden afgelopen seizoen de schade beperkt. Zij konden redelijk dooroogsten, al hadden ze dit voorjaar wel het nodige opknapwerk aan de prei.

Theo Wolters in Stramproy (Limburg) liet eerder al weten dat het gewas in de herfst te lang doorgroeide, in de winter te lang nat bleef en het in februari te verduren had van de regen. De afwisseling van warme en koude dagen heeft het gewas geen goed gedaan. Volgens Linssen zijn er geen percelen verloren gegaan, maar is de gemiddelde productie per hectare hierdoor wel een stuk lager uitgevallen.

Pemen die een deel van de prei aan vaste relaties levert en voor de toegevoegde waarde (sorteringen en verpakking) een meerprijs ontvangt, noemt het een jaar om snel te vergeten. “We staan voor onze kwaliteit, maar dit jaar was de prijs lang niet toereikend.”

Van strategie wisselen doet hij niet. “Ook op een markt met contracten is het dringen. Bovendien zijn er ook goede jaren; vorig jaar bijvoorbeeld was het voorjaar na strenge vorst super.” Hij vermoedt dat contracttelers dit jaar extra hebben geplant, omdat ze vorig jaar moeite hadden om aan hun afspraken te voldoen.

Stijgende kostprijs

Het komende seizoen gaat spannend worden, zelfs voor telers met vaste afnemers. De planten zijn vanaf begin maart de grond ingegaan en voor juni liggen de prijzen al vast. Linssen bezorgd: “De afgelopen weken wordt de ene na de andere prijsverhoging doorgevoerd als gevolg van de oorlog in de Oekraïne. Dat komt nog bovenop normaal stijgende kosten.”

Pemen noemt ook de spanningen in de wereld. “Ik teel al twintig jaar prei en we doen voor onze relaties weer hetzelfde schema, maar ik denk dat telers wel goed moeten nadenken.” Voor de vroege zomerprei houdt hij zijn hart vast. “Best mogelijk dat ‘Spanje’ meer gepland heeft, aangetrokken door de goede prijzen van vorig jaar.”

van der Meer
Marga van der Meer freelance redacteur
Meer over


Beheer