Vollegrond

Achtergrond

Peenteelt van de toekomst zien op open middag peen

De peenteelt van de toekomst zien. Dat is volgens Johan Wander de reden om de open middag peen te bezoeken. Allerlei innovaties worden getoond.

Een grote kunststof waterbak en een mobiel zonnepanelenplatform springen direct in het oog op het proevenplatform in Espel. Die staan er voor de proef met dripirrigatie in peen. Dit is een van de noviteiten in de peenproeven van Delphy en v/d Grond, waarvoor de familie Koenraadt aan de Tollebekerweg een deel van een perceel beschikbaar heeft gesteld. Op 9 oktober wordt hier van 13.30 tot 17.30 uur de zesde open middag peen gehouden.


  • Dripirrigatie is een van de innovaties op de peenmiddag. Daar is water en energie voor nodig. De kunststof bak water en zonnepanelen vallen op het peenproevenplatform direct op. - Foto's: Petra Vos

    Dripirrigatie is een van de innovaties op de peenmiddag. Daar is water en energie voor nodig. De kunststof bak water en zonnepanelen vallen op het peenproevenplatform direct op. - Foto's: Petra Vos

  • Via de blauwe buis wordt het water aangevoerd.

    Via de blauwe buis wordt het water aangevoerd.

  • Hier komen de buizen de grond weer uit. Daaronder ligt een geul om overtollig water af te voeren.

    Hier komen de buizen de grond weer uit. Daaronder ligt een geul om overtollig water af te voeren.

Groeistoringen voorkomen

De proefresultaten zijn uiteraard pas na de oogst echt goed te beoordelen. Toch ziet Delphy-onderzoeker Johan Wander een iets voller gewas op het geïrrigeerde veldje. “Toen het heel droog was, hadden deze wortels een vochtige rug”, verklaart Wander, die veel vertrouwen heeft in de techniek. “Dit wordt in de praktijk nog niet gedaan, maar ik denk dat het zeker toekomst heeft. Voor een regelmatige groei is vocht essentieel. Groeistoringen leiden tot kringen in de peen, dat wil je voorkomen.” Een volgende stap is het toevoegen van fertigatie, voorziet Wander. “In de lelieteelt gebeurt dit al.”

Ook hier op het proefveld zie je dat de peen vroeg afstompt

Discussie aanzwengelen

Er zitten zeker nog haken en ogen aan het systeem. Hoeveel water het gewas idealiter nodig heeft, is bijvoorbeeld nog onduidelijk. “We doen deze proef ook om de discussie aan te zwengelen; hoe wapen je je tegen droogte?”

Wander in de dripirrigatieproef. "Ik zie wel verschil. Toen het droog was, hadden deze planten vocht."
Wander in de dripirrigatieproef. "Ik zie wel verschil. Toen het droog was, hadden deze planten vocht."

Grote verschillen waarneembaar

Naast de dripirrigatie is de gebruikelijke rassendemo te zien. Begin september zijn op dat veldje al grote verschillen waarneembaar. Het loof van het ene ras staat beduidend hoger dan van het andere, wat ook met de soort te maken heeft. Nieuwkomer Caltona steekt met kop en schouders boven de rest uit, maar dat is dan ook een zeer grove; een D-peen. Verder liggen er proeven met alternatieve zaaizaadontsmetting en plantvoeding, afdekken met grond in plaats van inschuren (nieuwe Zweedse oogstmethode), peenteelt vanaf een zaaimat, vroege onkruidbestrijding, een smaaktest en spuittechniekdemonstraties. Ook wortelvlieg is een thema.


  • Zaaien op een zaaimat levert mooie peen op. Helaas is in de proef slechts 1 rij gezaaid, in plaats van 2 of 3 rijen.

    Zaaien op een zaaimat levert mooie peen op. Helaas is in de proef slechts 1 rij gezaaid, in plaats van 2 of 3 rijen.

  • Het verschil tussen het zaaien op een mat (links) en 'normaal' zaaien. De peen is dikker en rechter van vorm.

    Het verschil tussen het zaaien op een mat (links) en 'normaal' zaaien. De peen is dikker en rechter van vorm.

Topopbrengst wordt het niet

De stand van de peen is prima, weet Wander. “Dit is vrij lichte, opdrachtige grond. Het gewas stond snel boven”, vertelt hij. Over de peenteelt in Flevoland zegt hij dat de wortels vaak aan de korte kant zijn door de droogte en de warmte van dit seizoen. “Een topopbrengst wordt het niet. Ook hier op het proefveld zie je dat de peen vroeg afstompt. Dat betekent dat de groei eruit gaat. En de bestrijding van zwarte nachtschade is een groot probleem.” Vroeg gezaaide peen is beter ontwikkeld, weet hij.

Wortelluis en wortelvlieg

Wortelluis is echter in de breedte een probleem dit jaar. Dat gaat opbrengst kosten. Wortelvlieg is minder heftig aanwezig. Maar omdat de bestrijding moeilijk is, komt deze plaag zeker aan de orde op de peenmiddag.


  • De rassenproef vertoont duidelijke verschillen in gewasstand. Het duidelijk hogere loof behoort toe aan nieuwe D-peensoort Caltona.

    De rassenproef vertoont duidelijke verschillen in gewasstand. Het duidelijk hogere loof behoort toe aan nieuwe D-peensoort Caltona.

  • Zwarte nachtschade is een lastig onkruid dat concurreert met de peenplanten.

    Zwarte nachtschade is een lastig onkruid dat concurreert met de peenplanten.

  • Wander trekt een paar wortels uit de grond om te zien of het toegediende vocht zijn werk heeft gedaan.

    Wander trekt een paar wortels uit de grond om te zien of het toegediende vocht zijn werk heeft gedaan.

Opties laten zien en bespreken

Waarom telers naar deze open middag moeten komen? “Om de peenteelt van de toekomst te zien”, zegt Wander onomwonden, verwijzend naar de innovatieve technieken die in de demonstraties worden getoond. Soms zijn ze nog wat experimenteel, zoals de dripirrigatie en het zaaien op een mat. “Om opties te laten zien en bespreken. We gaan meerdere jaren onderzoeken voor we ook echt adviezen geven hierover.”

Machine om peen onder te dekken, volgens de Zweedse methode.
Machine om peen onder te dekken, volgens de Zweedse methode.

Vroege onkruidbestrijding goed gelukt

Zo is de vroege onkruidbestrijding goed gelukt dit jaar. Maar vanwege het risico om kwetsbare plantjes weg te spuiten, wordt dat niet direct de praktijk in geslingerd. Het gewas is 4 keer gespoten met lage doseringen van Boxer, Sencor en Challenger. De eerste maal vlak na het kiemplantstadium. Er is geen zwarte nachtschade te zien op dat stukje en de planten lijken goed ontwikkeld. “Dit soort proeven is voor de praktijk heel belangrijk”, weet Wander. Ook de bemestingsproef is heel praktijkgericht.

Blijkbaar heeft peen minder stikstof nodig dan menigeen denkt

Hoeveelheid stikstof

Over de hoeveelheid stikstof die peen nodig heeft, verschillen de meningen. “Daar verschillen telers echt sterk in. Het algemene advies is 100 kilo, maar we hebben ook 0, 50 en 200 kilo toegepast. Zo op het oog zien we echter geen verschil in de gewasstand. Blijkbaar heeft peen minder stikstof nodig dan menigeen denkt. Dat is goed om te weten voor je stikstofruimte. Misschien kun je aardappelen wat meer geven.”

Nationale Peen Manifestatie

Op dezelfde dag als de open middag van Delphy en v/d Grond, wordt ook de Nationale Peen Manifestatie van de Landelijke Peencommissie gehouden in Nagele. Tussen 13.30 en 18.00 uur zijn aan de Schokkerringweg 6-II innovaties te zien, zoals wortelrassen, wortelvliegproeven en bemestings- en fungicideproeven. Het zou een combinatiebezoek kunnen zijn.

Of registreer je om te kunnen reageren.