Home

Achtergrond laatste update:23 dec 2008

Maatschap blijft nog even

De introductie van het nieuwe personenvennootschapsrecht is voorlopig weer voor een halfjaar uitgesteld. De nieuwe regels voor bedrijven die als maatschap, vennootschap onder firma of commanditaire vennootschap moeten wachten op de veranderingen in de handelsregisterwet én de wet die de Flex bv gaat regelen.door Ton van der Scheer

Het wetsvoorstel rond de openbare vennootschappen
maakt samen met het nieuwe bv-recht (Flex-bv) deel uit van een
wetgevingsoperatie die de Nederlandse regelingen voor ondernemingen moet
vereenvoudigen. De wetgever wil ondernemen makkelijker maken door ondermeer de
verschillende rechtsvormen beter wettelijk te regelen. De regels zijn al een
paar keer uitgesteld en ook de invoeringsdatum van 1 januari 2008 wordt nu weer
niet gehaald. Het laatste uitstel is mede ingegeven door de problemen die de
kamers van koophandel voorzien als alle bedrijven verplicht zijn zich in te
schrijven in het handelsregister. Tot op heden waren maatschappen niet
verplicht zich in het handelsregister in te schrijven. Vennootschappen onder
firma wel. In de praktijk zijn heel wat bedrijven die zich maatschap noemen in
feite een vof. Alleen als de ondernemers in de maatschap niet naar buiten treden
onder een gemeenschappelijke naam, is de term maatschap gerechtvaardigd. In veel
publicaties wordt gesteld dat de maatschap verdwijnt, maar dat is niet helemaal
juist. De genoemde samenwerkingsvorm, van niet naar buiten toe onder een
gemeenschappelijke naam opererende ondernemers, blijft bestaan en gaat ‘stille
vennootschap’ heten. Net zoals het aantal daadwerkelijke maatschappen nu al
steeds zeldzamer wordt, zo zal straks ook het aantal stille vennootschappen in
aantal beperkt blijven, is de verwachting. Voordeel van nu de maatschap en
straks die stille vennootschap is en blijft wel dat de deelnemende ondernemers
slechts voor hun deel aansprakelijk gesteld kunnen worden. De ondernemers in een
vof daarentegen zijn allen hoofdelijk aansprakelijk voor als het zo uitpakt de
gehele schuld die een bedrijf kan hebben.

Kiezen voor rechtspersoonIs men eenmaal door het
ingaan van de nieuwe wet van rechtswege veranderd in een openbare vennootschap
(ov), dan kan men ervoor kiezen rechtspersoon te worden. De ov wordt dan na het
doorlopen van een bepaalde procedure een ovr. Hierdoor wordt, in plaats van de
deelnemers, de vennootschap zelf rechthebbende ten aanzien van het
bedrijfsvermogen. Dit kan handig zijn bij een wisseling van vennoten (toe- en
uittreden). Ook in een ovr blijven de vennoten echter persoonlijk aansprakelijk
voor de schulden van het bedrijf. Daarmee wordt de ovr zo’n beetje de tussenstap
tussen ov en bv. Bedrijfsadviseurs in de tuinbouw verwachten dat ondernemers
niet snel zullen kiezen voor een ovr en dat zij zullen wachten tot de invoering
van de Flex-bv.

Kader

Veranderingen door personenvennootschapsrecht
De vennootschap onder firma heet straks ‘openbare vennootschap’ (hierna
ov). Een ov kan een bedrijf (bijvoorbeeld een tuinbouwbedrijf) uitoefenen, maar
ook een vrij beroep (bijvoorbeeld huisartsenpraktijk of architectenbureau).
Kenmerk is dat wordt samengewerkt onder een gezamenlijke naam, die naar buiten
toe wordt gepresenteerd. De vennoten van een ov zijn hoofdelijk aansprakelijk
voor de schulden van de vennootschap. Voor beroepsbeoefenaars betekent dat in
veel gevallen een flinke uitbreiding van de aansprakelijkheid. Een commanditaire
vennootschap (cv) is een variant van de ov. Een commanditaire vennoot is beperkt
aansprakelijk. Nieuw is ook de stille vennootschap. Deze vervangt de stille
maatschap. De vennoten treden niet op onder een gezamenlijke naam. Deze vennoten
zijn onder voorwaarden niet hoofdelijk aansprakelijk, maar voor een evenredig
deel aansprakelijk voor de schulden van de vennootschap. Een ov kan
voortaan rechtspersoon worden (dat is niet verplicht). Dan is sprake van een
ovr. Eén van de gevolgen is dat de ovr eigenaar kan worden van onroerende zaken.
Ook de vennoten van een ovr zijn hoofdelijk aansprakelijk. Als een cv
rechtspersoon wordt, hebben we het over een cvr.Het lijkt erop dat er voor
de inkomstenbelasting en vennootschapsbelasting niet veel zal veranderen, ook
niet als wordt gekozen voor rechtspersoonlijkheid. De fiscale behandeling is net
als die van de maatschap en de vof. Er zijn wel veranderingen voor de
overdrachtsbelasting, maar die gelden vooral voor de ovr. Oefent u uw
tuinbouwbedrijf uit in de vof (onder gezamenlijke naam), dan bent u straks een
ov. Als u uw onderneming uitoefent als maatschap, is een belangrijke vraag of u
straks verder moet gaan als ov of als stille vennootschap. Kiest u voor de
ov met rechtspersoonlijkheid, dan gelden hiervoor formele eisen, zoals een
notariële akte.  Verwacht dat de ovr lang niet voor iedereen voordeel zal
bieden. Rechtspersoonlijkheid kan zinvol zijn als er onroerende zaken in
eigendom zijn en dan met name bij een samenwerking van veel vennoten, waarbij
regelmatig vennoten toetreden en uittreden. In verband met de beperkte
aansprakelijkheid vormt in dat geval de bv een alternatief.
Arne de Beer, Alfa Accountants en Adviseurs

Redactie GFActueel

Of registreer je om te kunnen reageren.