Glas

Foto & video

Jaarrond 3 hectare waterteelt

3 hectare meet het indoor-bassin van teeltbedrijf B-Four Agro voor teelt van bladgewassen op water.

Maar liefst 3 hectare meet het indoor-bassin van teeltbedrijf B-Four Agro in Warmenhuizen voor de teelt op water van bladgewassen voor de snijderij. Het is het meest in het oog springende onderdeel van een volledig teeltsysteem met onder andere een zaailijn, meerlagige kiemkamer met led voor de op trays gezaaide gewassen, en pick&place-robot om de kiemplanten vanaf de trays op de drijvers te zetten. Het transport van de planten naar en vanaf het bassin gaat door kanalen. De bassinruimte is voorzien van een energiescherm en led-groeilicht, gericht op jaarrond productie.

Foto

  • Teeltbedrijf B-Four Agro in Warmenhuizen teelt al jaren bladgewassen in de vollegrond als lollo rossa, lollo bionda, eikenbladsla (rood en groen), frisee en botersla. De producten worden verwerkt door snijderij Vezet, 3 kilometer verderop. De zakjes sla zijn voor Albert Heijn. B-Four Agro beschikt sinds enkele jaren over een biogasinstallatie, die wordt gevoed met het groene afval dat bij Vezet vrijkomt. Een achter de biogasinstallatie geschakelde installatie droogt en zuivert het biogas en brengt het op een kwaliteit die vergelijkbaar is met aardgas. Het aldus geproduceerde gas wordt toegevoegd aan het aardgasnet. 1 van de bij de zuivering vrijkomende producten is CO2. - Foto's: Joost Stallen

    Teeltbedrijf B-Four Agro in Warmenhuizen teelt al jaren bladgewassen in de vollegrond als lollo rossa, lollo bionda, eikenbladsla (rood en groen), frisee en botersla. De producten worden verwerkt door snijderij Vezet, 3 kilometer verderop. De zakjes sla zijn voor Albert Heijn. B-Four Agro beschikt sinds enkele jaren over een biogasinstallatie, die wordt gevoed met het groene afval dat bij Vezet vrijkomt. Een achter de biogasinstallatie geschakelde installatie droogt en zuivert het biogas en brengt het op een kwaliteit die vergelijkbaar is met aardgas. Het aldus geproduceerde gas wordt toegevoegd aan het aardgasnet. 1 van de bij de zuivering vrijkomende producten is CO2. - Foto's: Joost Stallen

  • Nieuw bij B-Four Agro is de teelt van de genoemde bladgewassen op water. Het teeltbassin is 3 hectare groot (gevuld met zo’n 10.000 kubieke meter regenwater) en volledig onder dak. Deze aanpak moet het weerrisico als bij telen in de open lucht uitsluiten en een constant kwaliteit aan gewassen geven. B-Four Agro heeft enige ‘ervaring’ met productietegenslag als gevolg van slecht weer, aldus Willem Bas tijdens de officiële ingebruikneming van het systeem voor de teelt op water. Hij is samen met Fred Berkhout en Bart Bak eigenaar van B-Four Agro.

    Nieuw bij B-Four Agro is de teelt van de genoemde bladgewassen op water. Het teeltbassin is 3 hectare groot (gevuld met zo’n 10.000 kubieke meter regenwater) en volledig onder dak. Deze aanpak moet het weerrisico als bij telen in de open lucht uitsluiten en een constant kwaliteit aan gewassen geven. B-Four Agro heeft enige ‘ervaring’ met productietegenslag als gevolg van slecht weer, aldus Willem Bas tijdens de officiële ingebruikneming van het systeem voor de teelt op water. Hij is samen met Fred Berkhout en Bart Bak eigenaar van B-Four Agro.

  • Geen of te weinig aanvoer heeft direct effect op de continuïteit van het productieproces bij groentenverwerker Vezet, aldus Vezet-directeur Marcel Jacobs (rechts). Zijn bedrijf verwerkt wekelijks meer dan 1 miljoen kroppen. 
Aanvoerrisico’s betreffen niet louter de slaproductie in Nederland, maar ook de winteraanvoer uit Zuid-Europa. In de winter van 2017 stokte de aanvoer uit Spanje volledig. “Dat gaf lege winkelschappen bij Albert Heijn, dat willen we niet meer.” 
De waterteelt moet jaarrond 10 miljoen kroppen produceren, volgens Jacobs dekt dit 60 à 70% van de totale behoefte van Vezet.

    Geen of te weinig aanvoer heeft direct effect op de continuïteit van het productieproces bij groentenverwerker Vezet, aldus Vezet-directeur Marcel Jacobs (rechts). Zijn bedrijf verwerkt wekelijks meer dan 1 miljoen kroppen. Aanvoerrisico’s betreffen niet louter de slaproductie in Nederland, maar ook de winteraanvoer uit Zuid-Europa. In de winter van 2017 stokte de aanvoer uit Spanje volledig. “Dat gaf lege winkelschappen bij Albert Heijn, dat willen we niet meer.” De waterteelt moet jaarrond 10 miljoen kroppen produceren, volgens Jacobs dekt dit 60 à 70% van de totale behoefte van Vezet.

  • Willem Bas van B-Four Agro legt de opzet van het waterteeltsysteem uit. Het is het resultaat van 10 jaar ontwikkelen en testen, aanvankelijk met telen op water in de open lucht. De buitenomstandigheden bleken echter een te grote invloed te hebben op een stabiel oogstverloop. Daarna werd de focus verlegd op binnen telen, de ontwikkeling van lichtrecepten voor de plantopkweek en de productieteelt. Tegelijk werd gewerkt aan de ontwikkeling van passende drijvers (= teeltbakken) voor de opkweek en voor de teelt.

    Willem Bas van B-Four Agro legt de opzet van het waterteeltsysteem uit. Het is het resultaat van 10 jaar ontwikkelen en testen, aanvankelijk met telen op water in de open lucht. De buitenomstandigheden bleken echter een te grote invloed te hebben op een stabiel oogstverloop. Daarna werd de focus verlegd op binnen telen, de ontwikkeling van lichtrecepten voor de plantopkweek en de productieteelt. Tegelijk werd gewerkt aan de ontwikkeling van passende drijvers (= teeltbakken) voor de opkweek en voor de teelt.

  • De officiële oogst van de ‘eerste krop sla’. Willem Bas doet het werk, Erik van Nieuwenhuijzen, Unit Manager AGF & conserven bij AH, neemt de krop in ontvangst.

    De officiële oogst van de ‘eerste krop sla’. Willem Bas doet het werk, Erik van Nieuwenhuijzen, Unit Manager AGF & conserven bij AH, neemt de krop in ontvangst.

  • Een resultaat van de teelt op water. De 3 hectare waterteelt moet jaarlijks 10.000 kroppen voortbrengen in een productiecyclus van 6 à 7 weken. In vergelijking met kroppen uit de vollegrond ligt het stuksgewicht wel iets lager. Dat hangt samen met het verloop van de groeisnelheid, legt mede-eigenaar van B-Four Agro Bart Bak uit. “De gewichtstoename vlakt tegen het eind af, dan is het praktischer een relatief jong gewas te oogsten en optimaal te profiteren van een hoge groeisnelheid van jongere planten.” 
Het brutogewicht per krop is weliswaar wat lager in vergelijking met in de grond geteeld product. Daar staat tegenover dat er minder afval overschiet door bladrand en dergelijke, aldus Vezet-directeur Jacobs. Verder kan er geen zand aan de kroppen blijven hangen, dat versnelt het spoelproces bij de verwerking.

    Een resultaat van de teelt op water. De 3 hectare waterteelt moet jaarlijks 10.000 kroppen voortbrengen in een productiecyclus van 6 à 7 weken. In vergelijking met kroppen uit de vollegrond ligt het stuksgewicht wel iets lager. Dat hangt samen met het verloop van de groeisnelheid, legt mede-eigenaar van B-Four Agro Bart Bak uit. “De gewichtstoename vlakt tegen het eind af, dan is het praktischer een relatief jong gewas te oogsten en optimaal te profiteren van een hoge groeisnelheid van jongere planten.” Het brutogewicht per krop is weliswaar wat lager in vergelijking met in de grond geteeld product. Daar staat tegenover dat er minder afval overschiet door bladrand en dergelijke, aldus Vezet-directeur Jacobs. Verder kan er geen zand aan de kroppen blijven hangen, dat versnelt het spoelproces bij de verwerking.

  • Het als een cabriolet te openen dek van de foliekas.

    Het als een cabriolet te openen dek van de foliekas.

  • Uitgevoerd met insectengaas. Verder hangt er een energiescherm in en een scherm om het kaslicht binnen te houden.

    Uitgevoerd met insectengaas. Verder hangt er een energiescherm in en een scherm om het kaslicht binnen te houden.

  • Het water voor de opkweek en in de teelt wordt gerecycled. Het water uit de opkweekcel gaat over een vlies(doek)filter en wordt bewaard in een van de 3 beschikbare dagvoorraadsilo’s. Het water in deze opslag wordt continu gemengd, om zaken als pH, redoxpotentiaal en de temperatuur constant te houden.

    Het water voor de opkweek en in de teelt wordt gerecycled. Het water uit de opkweekcel gaat over een vlies(doek)filter en wordt bewaard in een van de 3 beschikbare dagvoorraadsilo’s. Het water in deze opslag wordt continu gemengd, om zaken als pH, redoxpotentiaal en de temperatuur constant te houden.

  • Om de homogeniteit van het water in de 2 1,5 hectare grote kasafdelingen homogeen te houden, wordt dit rondgepompt met een 300 kubieke meter per uur. De zuivering van dit water gebeurt met screenfilters (links naast de bandfilters). Het bij de reiniging van deze filters vrijkomende spuiwater wordt ook over een vliesfilter geleid en hergebruikt. Er gaat dus geen water verloren.

    Om de homogeniteit van het water in de 2 1,5 hectare grote kasafdelingen homogeen te houden, wordt dit rondgepompt met een 300 kubieke meter per uur. De zuivering van dit water gebeurt met screenfilters (links naast de bandfilters). Het bij de reiniging van deze filters vrijkomende spuiwater wordt ook over een vliesfilter geleid en hergebruikt. Er gaat dus geen water verloren.

  • De bemesting gaat met enkelvoudige meststoffen, die in het water worden geïnjecteerd op basis van een EC-regeling.

    De bemesting gaat met enkelvoudige meststoffen, die in het water worden geïnjecteerd op basis van een EC-regeling.

  • De voor de opkweek en productie gebruikte potjes zijn gemaakt van materiaal op zetmeelbasis. Ze zijn biologische afbreekbaar (en dus ook vergistbaar). Het zaad is gepileerd, zonder aanvullende coatings.

    De voor de opkweek en productie gebruikte potjes zijn gemaakt van materiaal op zetmeelbasis. Ze zijn biologische afbreekbaar (en dus ook vergistbaar). Het zaad is gepileerd, zonder aanvullende coatings.

  • B-Four Agro heeft een eigen zaailijn. Bij de zaai staan de potjes in een maatvaste dummytray.

    B-Four Agro heeft een eigen zaailijn. Bij de zaai staan de potjes in een maatvaste dummytray.

  • De gezaaide potjes worden vervolgens automatisch overgezet in polystyreen platen. Deze drijvers worden alleen gebruikt voor de opkweekfase, met 200 planten per vierkante meter.

    De gezaaide potjes worden vervolgens automatisch overgezet in polystyreen platen. Deze drijvers worden alleen gebruikt voor de opkweekfase, met 200 planten per vierkante meter.

  • De opkweekfase vindt plaats in lage bakken. De net gezaaide planten gaan eerst in een kiemkamer, en na kieming in de opkweekruimte.

    De opkweekfase vindt plaats in lage bakken. De net gezaaide planten gaan eerst in een kiemkamer, en na kieming in de opkweekruimte.

  • De opkweek gaat met 10 lagen tegelijk met rood/blauw groeilicht. De onderste, niet verlichte, laag dient voor de aanvoer van de bakken met planten uit de kiemkamer.

    De opkweek gaat met 10 lagen tegelijk met rood/blauw groeilicht. De onderste, niet verlichte, laag dient voor de aanvoer van de bakken met planten uit de kiemkamer.

  • De net aangevoerde planten worden met een liftsysteem tot op een van de teeltlagen gebracht en worden hier afgeleverd. De sturing en begeleiding van het opkweek- (en teelt)proces gaat met een computergestuurd systeem voor tracking en tracing.

    De net aangevoerde planten worden met een liftsysteem tot op een van de teeltlagen gebracht en worden hier afgeleverd. De sturing en begeleiding van het opkweek- (en teelt)proces gaat met een computergestuurd systeem voor tracking en tracing.

  • Een teeltlaag met planten met de eerste blaadjes.

    Een teeltlaag met planten met de eerste blaadjes.

  • Telen op water begint al tijdens de opkweek. Aan de ene kant van elke bak wordt op vaste tijden water ingelaten, aan de andere kant wordt een gelijke hoeveelheid ‘afgetapt’.

    Telen op water begint al tijdens de opkweek. Aan de ene kant van elke bak wordt op vaste tijden water ingelaten, aan de andere kant wordt een gelijke hoeveelheid ‘afgetapt’.

  • De overstap van opkweek naar teelt. Een pick&place-robot (de roodbruine kast in het midden) neemt de jonge planten uit de voor de opkweek gebruikte drijvers en zet ze in de ‘teelt’drijvers met 20 planten per vierkante meter. De wielen en frames op de voorgrond zijn onderdeel van een (eveneens) geautomatiseerd logistiek systeem voor de kweekbakken. Ze worden na elke opkweekronde gewassen en klaargezet voor de volgende ronde.

    De overstap van opkweek naar teelt. Een pick&place-robot (de roodbruine kast in het midden) neemt de jonge planten uit de voor de opkweek gebruikte drijvers en zet ze in de ‘teelt’drijvers met 20 planten per vierkante meter. De wielen en frames op de voorgrond zijn onderdeel van een (eveneens) geautomatiseerd logistiek systeem voor de kweekbakken. Ze worden na elke opkweekronde gewassen en klaargezet voor de volgende ronde.

  • De gang naar de in 2 afdelingen gesplitste teeltruimte. Het transport van de planten aan het begin van de teelt en van de oogstrijpe kroppen gaat door kanalen met ‘gescheiden rijbanen’ (links voor de ene afdeling, rechts voor de andere).

    De gang naar de in 2 afdelingen gesplitste teeltruimte. Het transport van de planten aan het begin van de teelt en van de oogstrijpe kroppen gaat door kanalen met ‘gescheiden rijbanen’ (links voor de ene afdeling, rechts voor de andere).

  • De drijvers komen aan het begin van de teelt in de eerste van in totaal 8 kappen terecht. Vervolgens worden de drijvers verdeeld over de 7 resterende kappen. Die verdeling, afhankelijk van het productieverloop en de benodigde hoeveelheden van de verschillende gewastypen, wordt weer aangestuurd door het eerdergenoemde track&trace-systeem.

    De drijvers komen aan het begin van de teelt in de eerste van in totaal 8 kappen terecht. Vervolgens worden de drijvers verdeeld over de 7 resterende kappen. Die verdeling, afhankelijk van het productieverloop en de benodigde hoeveelheden van de verschillende gewastypen, wordt weer aangestuurd door het eerdergenoemde track&trace-systeem.

  • Oogstbaar product komt vanuit de teeltruimte retour.

    Oogstbaar product komt vanuit de teeltruimte retour.

  • Een indruk van de oogst.

    Een indruk van de oogst.

Of registreer je om te kunnen reageren.